Bewuster leven

Zero Waste ofwel nul afval creëren. Als je het letterlijk neemt, klinkt het misschien als een onrealistisch en – laten we eerlijk zijn – overweldigend doel. Maar als je minder afval wilt produceren hoef je écht niet ineens je hele leven om te gooien. Waar het bij zero-waste-leven vooral om draait is dat je je bewust wordt van wat en hoeveel je weggooit. Zodat je er iets aan kunt doen om je afval, voedselverspilling en CO2-uitstoot te verkleinen. Denk aan het weigeren, verminderen, hergebruiken of recyclen van verpakkingen en onnodig plastic, bijvoorbeeld.

Minder afval, meer geld

Om het allemaal behapbaar te maken, hebben we een stap-voor-stap-gids voor je gemaakt. Daarmee is je kleinere ecologische voetafdruk zó gepiept. En het andere goede nieuws is: dat bespaart niet alleen afval, maar ook knaken.

Stap 1: basics

Buurtentasje I amsterdam Store

Beginnen is makkelijk: het enige wat je nodig hebt is een zero-waste-kit. Als je altijd een linnen tas, hervulbare fles, rvs-rietje en verszakje met snacks bij je hebt, hoef je bijna nooit meer plastic aan te nemen of te kopen.

Een hervulbaar waterflesje in je tas stoppen is een kleine moeite, maar scheelt hartstikke veel afval: maar liefst zo’n 1 miljoen flesjes per dag. Grijp je onderweg naar koffie of lunch? Voeg dan een koffie- of theebeker aan je kit toe, en een tupperware-bakje plus besteksetje om je verse, zelfgemaakte lunch mee te verorberen. Als bonus word je bij steeds meer koffietentjes beloond met korting op je on-the-go cafeïne.

Benieuwd hoe een afvalarm leven eruit ziet? Op hun blog Zero Waste Project verklappen Nicky en Jessie je allerlei handige (en vooral leuke) manieren om je afval te verminderen.

Stap 2: boodschappen

Zit de kit in je (boodschappen)tas? Mooi zo. Met een paar extra tips kun je nu ook tijdens het boodschappen flink wat verpakte producten laten staan.

Maak eerst een boodschappenlijstje met de ingrediënten die je onverpakt kunt kopen en neem genoeg bakjes mee om die in te doen. Een herbruikbare boodschappentas is natuurlijk je beste vriend. Ook bulk- of broodzakken voor brood of noten, glazen potjes voor natte, droge of losse ingrediënten (zoals olijven, kruiden, thee), een blik (voor poreus fruit of verse maaltijden) en hervulbare fles (voor olie of azijn) komen goed van pas.

Op de markt en bij biologische supermarkten zoals Ekoplaza kun je vaak onverpakte groente en fruit vinden. Via Boeren & Buren koop je online aardappelen, brood, groente en andere versproducten rechtstreeks bij boeren uit de buurt. Bonus: lokale en biologische seizoensproducten zijn ook minder milieubelastend.

Staan er veel verpakte producten op je wekelijkse boodschappenlijstje? Denk dan eens ‘andersom’: bedenk niet van tevoren wat je wil eten, maar kijk in de supermarkt wat er onverpakt ligt en maak daar iets smakelijks mee klaar. Of grijp naar een ander merk dat hetzelfde product verpakkingsvrij of in een milieuvriendelijke verpakking levert.

Verpakkingsarm winkelen

In Amsterdam vind je een trits aan (bijna) verpakkingsvrije winkels waar je allerlei droge ingrediënten onverpakt in kunt slaan.

Bij Ekoplaza aan de J.P. Heijestraat kun je pindakaas draaien, olijfolie, rijst en diverse noten ‘tappen’. Het laatste kan ook bij Saber nuts, vestigingen van Vomar en Lidl, en Odin (hier hebben ze ook onverpakte koekjes, peulvruchten en zaden). Bij zero-waste-winkel Delicious Food (Jordaan) tap je allerlei noten, gedroogd fruit en muesli uit een enorme wand. En bij Tea Bar (West) en Simon Lévelt neem je koffie en thee in je eigen verpakking mee.

Voor onverpakte olijven en andere delicatessen spring je op de fiets naar Olives & More (Oost) of de zaterdagmarkt op Noordermarkt. Voor olie en azijn in je eigen beugelfles kun je bij de zaterdagmarkt op Nieuwmarkt terecht. Bij bakkerijen Westerbos (Westpark) en Hartog (Oost) is je brood vaak een stukje goedkoper als je gebruik maakt van een broodzak. En in Oud-West vind je de Little Plant Pantry, een zero waste-winkel voor plantaardige producten.

Tip: Neem ook eens een kijkje bij de Cirkelmarkt, een initiatief om het hergebruik en opwaarderen van afval op en rondom de Ten Katemarkt te stimuleren.

Stap 3: persoonlijke verzorging

Van tandpasta tot wattenstaafjes: onze badkamerkastjes puilen uit van de tubes, potjes, bussen en wegwerpproducten. Artikelen voor eenmalig gebruik, zoals zakdoekjes en wattenschijfjes, kun je makkelijk vervangen door herbruikbare, wasbare alternatieven van katoen. En een tandenborstel van bamboe is de ideale opvolger van je plastic vriend.

Bij winkels als DIY Soap (De Pijp) en Lush vind je onverpakte zeepblokken en andere verzorgingsproducten die niet alleen heerlijk ruiken en voelen – maar je ook binnen no-time je favoriete fles shampoo en vloeibare zeep doen vergeten.

Make-up-producten lijken lastig te vervangen; ze zitten immers altijd wel in plastic. Maar ook hier zijn simpele alternatieven voor. Kies voor producten die verpakt zijn in een natuurlijke, gerecyclede en biologisch afbreekbare verpakking (Lush of BoHo, online te koop bij Big Green Smile.) Of duik in de wereld van DIY-beauty en maak binnen een handomdraai je eigen fijne gezichtscrème, make-up-remover of deo.

Tip: Op de blog Awkward Duckling vind je gouden ideeën over hoe je oude verpakkingen en afval, zoals broodclips en zakjes silicagel, een tweede leven kunt geven.

Stap 4: interieur

Aan het ontspullen geslagen? Hier lees je onze tips voor je oude spullen een tweede leven geven. Ook voor speelgoed waar je kleine op uitgekeken is, bestaan er fijne inzameldoelen. Kleine moeite, veel voldoening.

Voor unieke tweedehands meubels wandel je binnen bij Ari (Overtoom 532), Neef Louis, Van Dijk en Ko of de IJ-hallen (alle drie in Noord). Wil je tóch iets nieuws en duurzaam design steunen? Kijk dan bijvoorbeeld op de websites van lokale ondernemers als Van Plestik (unieke meubels van plastic afval), Dumpies (knuffels van hergebruikt wol), Studio Hamerhaai (Dutch Design van afval) of Roetz-Bikes (nieuwe fietsen van afdankertjes).

Stap 5: kleding en accessoires

De duurzaamste manier om je kledingkast op te frissen is door te lenen, een kledingruil te organiseren, of tweedehands kleding te kopen.

Naast de usual suspects – Kiloshop, Episode, Zipper – kun je ook bij Marbles Vintage, Het Kaufhaus, Thrift Shop, Indianaweg 10, Kolifleur en De Ruilhoek een (designer)pareltje op de kop tikken. En bij ‘modebibliotheek’ LENA (Jordaan) leen je al vanaf een paar euro een bijzonder kledingstuk.

Daarnaast zijn er ook genoeg shops en merken die duurzaam en eerlijk produceren, zodat je niet naar fast fashion hoeft te grijpen. Denk aan Mud Jeans (recyclebare spijkerbroeken), Hacked by (nieuwe creaties van onverkochte items) en Mélanie Pigeaud (sieraden van gerecycled zilver en goud). Bij de I amsterdam Store vind je sneakers van kauwgom (Gumshoe), een skateboard van afval (Wasteboards) en accessoires van afval, waaronder oorbellen gemaakt van fietskettingen (The Upcycle).

Wil je weten waarom de mode-industrie zo vervuilend is en wat je daaraan kunt doen? Bezoek dan het interactieve modemuseum Fashion For Good in hartje Amsterdam.

Stap 6: horeca

Hoewel hotels, restaurants en cafés vaak aardig wat voedsel verspillen, zijn er steeds meer Amsterdamse spots die hier een stokje voor steken. Bij Circl, Instock, De Ceuvel en Spirit wordt voedselverspilling op de kaart gezet en zo min mogelijk eten weggegooid. Via Taste Before You Waste kun je een “wasteless dinner” of doorgeefmarkt bijwonen. Of schuif aan bij het wekelijkse Food Waste Feast in Robin Food, waar elke woensdag een vega(n) driegangendiner van gered voedsel klaargemaakt wordt.

Eigenhandig voedsel redden kan ook. Zo zijn er apps waarmee je supermarktkoopjes en complete restaurantmaaltijden kan afhalen voor een fractie van de prijs. Een greep: Too Good To Go, ResQ, Thuisafgehaald, Slim Koken, Afgeprijsd. (Vergeet niet aan te geven dat je je eigen tupperware meeneemt, zodat je eten niet onnodig wordt verpakt.)

Voor een luxe maar zero-waste-overnachting in Amsterdam ben je bij hotel QO aan het goede adres. Hier is over alles nagedacht, tot duurzaam toiletpapier aan toe. In Hotel Breeze in IJburg, Nederlands eerste (bijna) ‘zero energy-hotel’, hanteren ze een no waste-beleid. En de circulaire hotelmeubels zijn gemaakt van plastic zwerfafval dat door Plastic Whale uit de Amsterdamse grachten is gevist.

Tip: Doe de foodbattle en daag jezelf uit om thuis minder voedsel (en geld) te verspillen.

Stap 7: afval

Plastic Whale Plastic Fishing

Misschien ben je al een ster in het scheiden van glas, papier, karton en restafval. Maar wist je dat je ook door gft-afval te scheiden je CO2-uitstoot enorm kan verminderen? Begin een composthoop of maak een wormenhotel met je buren, zodat je gft-resten door de diertjes worden omgezet in vruchtbare grond. (En ja, dat is net zo leuk als het klinkt.)

Elektronisch afval, ofwel e-waste, kun je inleveren bij een van de WeCycle-verzamelpunten. Ook dat scheelt ontzettend veel uitstoot. En grote kans dat er gewoon in je plaatselijke supermarkt een verzamelpunt staat.

Meehelpen om onze wateren van de plastic soep te verlossen? De organisatie Plastic Whale (ja, daar heb je ze weer) zuivert de grachten van plastic afval en organiseert uitjes waarbij jij mee kunt helpen.

Tip: Op de website van MilieuCentraal vind je nog meer simpele tips om je afval te verminderen.

Stap 8: festivals

Natuurlijk hebben we het leukste voor het laatst bewaard: duurzaam feesten! Steeds meer Amsterdamse festivals geven om zero (food) waste, duurzaamheid en een fijner milieu. Bij De Zon Festival, Amsterdam Open Air, Make The World Great Again en Welcome To The Future kun je met een gerust hart terecht. Ook DGTL, dat in 2020 volledig afval- en uitstootvrij wil zijn, en Mysteryland, uitgeroepen tot een van de groenste festivals ter wereld, hebben een hart voor de planeet. En alleen al met jouw bezoek draag je daaraan bij. Zo makkelijk kan het zero-waste-leven zijn.

 

Meer zero-waste-adresjes ontdekken? Hier vind je onze 10 favo eettentjes in Amsterdam die lief zijn voor maag én milieu.