De vergeten verhalen van Marokkaanse soldaten
“Terwijl we in onze jeugd vooral bezig waren met andere oorlogen, zoals die in Irak en Afghanistan, voelden wij weinig verbinding met de Tweede Wereldoorlog. Waar klasgenoten verhalen meekregen van hun grootouders, moesten wij het doen met wat we op school onderwezen kregen.
Het leek vooral een Europese oorlog te zijn, waarbij de rest van de wereld ontbrak in dit narratief. Nu we zelf kinderen hebben, vinden wij het belangrijk om ons meer te verbinden met het land waar we wonen en de geschiedenis die daarbij hoort.
Dit heeft ons geleid naar het Frans Militair Ereveld in het Zeeuwse Kapelle. Naar de graven van Marokkaanse soldaten die tijdens de Tweede Wereldoorlog onder de Fransen vlag streden. Wat deden deze Marokkanen in Nederland? Waarom streden zij onder koloniaal gezag tegen de nazi´s en voor de vrijheid van Europa? En waarom hebben wij hier nooit iets over geleerd op school?”
In 2024 doken Mahfoud en Marcos in de vergeten verhalen van Marokkaanse soldaten die onder Frans koloniaal gezag vochten voor de vrijheid van Europa. Dit onderzoek vormt de basis voor de voorstelling Gharib, die in 2025 in première ging en in 2026 hernomen wordt. Hierin brengen Marcos en Mahfoud een verhaal tot leven van twee beste vrienden die meevochten, maar waarvoor precies? Vrijheid? Onafhankelijkheid? Erkenning? Loyaliteit?
Deze tijd
“We denken dat in deze tijd een voorstelling over WOII en Marokkaanse soldaten extra relevant kan zijn. Ook om verschillende groepen dichter bij elkaar te brengen en de verharding in de maatschappij een beetje tegen te gaan. Met deze voorstelling kunnen we andere gesprekken op gang krijgen.”
“Een belangrijke vertelling die een groter publiek verdient” schreef Theaterkrant over Gharib.
“De kracht van de voorstelling zit vooral in het ontsluiten van de onbekende verhalen over Marokkaanse soldaten. Mooi dat er zo wordt getoond hoe ook de levens van het Afrikaanse continent tijdens de oorlog met de onzen waren vervlochten” aldus Volkskrant over Gharib.
“Het verhaal en de makers geven een belangrijk tegenwicht aan het kwalijke frame dat moslims niet zouden deugen. Hoeveel jongeren zadel je met dat frame wel op met het gevoel er nooit bij te zullen horen?” (…) “Democratie is niet de wet van de hardste schreeuwer. Democratie is telkens opnieuw de balans opmaken tussen het geschreeuw en het tegenwicht. Deze bescheiden voorstelling maakt dat tegenwicht sterker” Theaterkrant over Gharib.
Over Theatercollectief Ayvu
Theatercollectief Ayvu wordt gevormd door Marcos Valster Da Costa Ferreira en Mahfoud Mokaddem, acteurs, theatermakers en docenten met een gedeelde passie voor het vertellen van urgente en persoonlijke verhalen. De samenwerking begon op de Jeugdtheaterschool en groeide verder tijdens hun opleiding aan de Academie voor Theater in Tilburg. Sindsdien geven ze een stem aan thema’s die voortkomen uit hun roots, de diaspora en hun plek in de samenleving. Met een filosofische en speelse blik onderzoekt Marcos in de voorstelling Grijs Gebied wat het betekent om Nederlander te zijn als Braziliaanse geadopteerde. Mahfoud opent de deuren naar zijn klaslokaal in de solovoorstelling MOED, waarin hij de schijnwerpers richt op kansenongelijkheid, het onderwijssysteem en stereotype beeldvorming. Met theatercollectief Ayvu zetten ze vragen in beweging en verhalen centraal die te vaak onderbelicht blijven.
