Ontworpen wereld - Door de ogen van Tata Ronkholz (1940–1997)

Objectief-documentaire fotografie

Tata Ronkholz was fotograaf, productontwerper en binnenhuisarchitect. Haar fotografische series staan in de traditie van objectieve, documentaire fotografie, een stroming waar het kunstenaarspaar Bernd en Hilla Becher een duidelijk stempel op heeft gedrukt. Ook het werk van Ronkholz wordt gekenmerkt door heldere composities, een seriële benadering en een documentaire stijl, die zich richt op architectonische structuren en alledaagse architectuur. Met haar grootformaatcamera maakte Ronkholz scherp omlijnde en realistische foto’s, waarin de onderwerpen centraal stonden, en niet zozeer de individuele stijl van de kunstenaar. Zwart-wit overheerst, hoewel er ook kleurenfoto’s zijn, want Ronkholz zocht tevens aansluiting bij de artistieke kleurenfotografie die in de jaren zeventig en tachtig in Duitsland opkwam, in navolging van de New Color Photography die door de Amerikaanse fotografen Stephen Shore en William Eggleston was geïntroduceerd.

Kiosken en kleine winkeltjes

Tata Ronkholz werd vooral bekend door haar aansprekende serie foto’s van kiosken (Trinkhallen) en kleine winkeltjes. Hier legde ze momenten vast die typerend waren voor de stedelijke cultuur van het dagelijks leven. Deze foto’s werden tussen 1977 en 1985 veelal in het Ruhrgebied genomen, maar ook in Keulen, Düsseldorf, Leverkusen en Krefeld. De foto’s laten zien hoezeer producten, decoraties en reclames in de openbare ruimte zijn veranderd. Door de onderwerpkeuze toont het werk van Tata Ronkholz indirect sociale, culturele en economische veranderingen en laat het zien hoe mensen vorm geven aan de wereld om hen heen.

Samenwerking met Thomas Struth

In 1979 begon Ronkholz samen met haar medestudent Thomas Struth aan een indrukwekkende documentaire serie over de Rijnhaven (Rheinhafen) van Düsseldorf. Hun uitgangspunt was de geplande herontwikkeling van dit havengebied met zijn rijke geschiedenis, dat in zijn oorspronkelijke vorm gold als een stedelijk-historisch en architectonisch belangwekkend industriegebied. Hun doel was om de haven in zijn geheel te documenteren, met de gebouwen, de technische installaties en de operationele structuren. In zorgvuldig gecomponeerde beelden legden ze gevels, interieurs, silo’s, pakhuizen, hijskranen en havenbekkens vast, voordat deze geheel of gedeeltelijk zouden verdwijnen, of fundamenteel werden veranderd.