Onbekende fotograaf, De aanlegplaats voor ’t Kalfje, c. 1900

Het is een vroege zomerochtend als de stoomboot van de Amsterdamse Haven-stoombootdienst de breed uitwaaierende Amstelbocht uitdraait. Op de Amsteldijk is het stil en ook het gewoonlijk drukbezette terras is nog leeg. Die eerste boot was om kwart over zes vertrokken vanaf de steiger in de Binnenamstel bij de Achtergracht. Het moet een onvergetelijk ervaring zijn geweest om zo de nog enigszins slaperige stad te verlaten, langs de nieuwe stadsuitbreidingen aan de Amstel, om na de Omval het nog ongerepte landelijke Amstelland binnen te varen. Van stadse walmen naar de zoete lucht van pas gemaaid hooiland. Een van de halteplaatsen van de stoombootverbinding op weg naar Ouderkerk of Uithoorn was Het Kalfje, zoals de tekst op deze prentbriefkaart aan de lezer nadrukkelijk uitspelt: ‘Aan leg plaats voor ’t Kalfje’. Verwacht de eenzame heer-met-bolhoed, handen op de rug, zijn spulletjes op een tafeltje gelegd, een bekende uit de stad? Is het zijn fiets die gemakshalve tussen de tafeltjes en stoeltjes staat geparkeerd? Een fiets was in 1900 nog een nieuw luxeartikel en modern. De meeste Amsterdammers kwamen lopend naar het Kalfje. Of per boot, want de Havenstoombootdienst onderhield van mei tot september ook een rechtstreekse dienst op Het Kalfje. Een kaartje koste 25 cent.

Geen toeval dat de naam van de uitgever linksonder, dezelfde is als de uitbater van Het Kalfje in de jaren 1899-1923, Derk van Wilpe. In juli 1899 adverteerde hij voor het café ‘met zijn prachtigen Tuin, Doolhof, Speelwerktuigen en Vergunning over de geheele uitgestrektheid’. Het laatste is een verwijzing naar de rechtszaak die begin1899 werd gevoerd, nadat de vorige eigenaar het terras had aangelegd en de rijksveldwachter meende dat daar zonder vergunning ‘sterken drank in het klein’ werd geschonken. De boete werd in hoger beroep ongeldig verklaard.

De stoomboot over de Amstel vaart niet mee. Het Kalfje werd in 1967 afgebroken. Maar wie de moeite neemt om ’s ochtends vroeg de slaperige stad te verlaten, ziet nog steeds de Amstel op zijn mooist.

En zo ziet deze plek er nu uit:

Meer toen en nu foto's? Check @thenandnowamsterdam op Instagram.