Primo Levi

'Tijdens mijn gevangenschap voelde ik, in weerwil van de honger, de kou, de slaag, de uitputting, het sterven van steeds meer metgezellen, de eeuwige chaos en wanorde, een sterke behoefte om te vertellen hoezeer ik leefde. Ik wist dat mijn hoop op redding oneindig klein was, maar ik wist ook dat ik, mocht ik overleven, mijn verhaal móest vertellen. Dat was het minste wat ik kon doen. Het navertellen, getuigenis afleggen, dat was een doel om voor te overleven. Niet leven én vertellen, maar om te vertellen. In Auschwitz besefte ik al dat ik de meest wezenlijke ervaring van mijn leven doormaakte.’ (Uit: Is dit een mens, Primo Levi, 1947)