Zionistisch ideaal

Na de bevrijding in 1945 was het voor de meeste joden moeilijk de draad van het leven weer op te pakken. 
Honderden jongeren vertrokken daarom tussen 1945 en 1948 naar Palestina om naar zionistisch ideaal mee te helpen aan de oprichting van een joodse staat. 
Eenmaal in Palestijnse territoriale wateren vielen de Britse oorlogsschepen de boten vol migranten aan en de opvarenden werden vastgezet in kampen in Palestina en op Cyprus. 

Twee keer in Bergen-Belsen

De tentoonstelling gaat over de joodse Nederlanders die illegaal probeerden Palestina binnen te komen: persoonlijke verhalen van mensen die niets meer hadden en een onzekere toekomst tegemoet gingen in een gebied dat nieuw voor ze was, in beeld gebracht met documenten, foto’s, reisverslagen, interviewfragmenten en historisch filmmateriaal. Er is aandacht voor onder meer de ervaringen van vier Amsterdamse jongeren, die meevoeren op de Exodus en Theodore Herzl. Een van hen, Marty van Collem (1929-2018), belandde in 1947 voor de tweede keer in haar leven in het kamp Bergen-Belsen. Amsterdammer Max Noach (1928) maakte gedetailleerde schetsen van zijn reis met de Theodor Herzl, waar de opvarenden in rekken met vier bedden boven elkaar in het benauwde ruim moesten slapen.

De tentoonstelling is mede samengesteld door filmmaker Ruben Gischler, die tussen 2012 en 2014 vijftien Nederlanders sprak over hun reis naar Palestina. Naar aanleiding van die gesprekken maakte hij in 2014 de documentaire Een rest keert weer.