Digitaal bloemen leggen

Dit jaar mag de vlag ‘s ochtends al uit (normaal hangt de vlag vanaf 18:00 halfstok). Deze 4 mei hangt overal in Amsterdam de vlag de hele dag halfstok ter nagedachtenis van de oorlogsslachtoffers. Ook heeft het Nationaal Comité 4 en 5 mei het mogelijk gemaakt om virtueel bloemen te leggen. Bij wel 443 Amsterdamse monumenten kun je vanuit huis een bloem leggen en een boodschap achterlaten om de oorlogsslachtoffers in jouw buurt te herdenken. Wil je echte bloemen leggen? Dan kan dat ook. In samenwerking met Tikkie kun je bloemen doneren via deze website. Al deze bloemen worden vervolgens op 4 mei bij de herdenkingsmonumenten gelegd.

Verhalen over en uit de oorlog

Met ‘Open Joodse Huizen | Huizen van Verzet’ worden Tweede Wereldoorlog-verhalen verteld vanuit de huizen waar mensen woonden en werkten rondom de oorlog. Dit jaar vertellen zij op 3 en 4 mei de verhalen online met een livestream via Facebook. Het Amsterdamse verhaal van het Merwedeplein bekijk je om 12:00. Historicus en bewoner van het plein, Rian Verhoeven, vertelt wat zich hier allemaal heeft afgespeeld. De verhalen zijn afkomstig van de mensen die tijdens de oorlog aan het Merwedeplein woonden.

Ook de OBA heeft een speciaal programma samengesteld. Zo vertelt schrijfster Bianca Stigter in dit gesprek op Youtube over haar boek Atlas van een bezette stad. Overal in Amsterdam bevinden zich zichtbare en onzichtbare sporen van de oorlog. Waar zaten onderduikers? Waar was het hoofdkwartier van de NSB? Waar werden Het Parool en Vrij Nederland gestencild en waar werden de voedselbonnen uitgedeeld? In welke straat werd een aanslag gepleegd en welk huis werd als represaille in brand gestoken? 

Ook draagt actrice, theatermaker en voice-over artiest Ellen van Rossum passages uit het dagboek van Anne Frank voor; een dagboek dat al generaties lang tot de verbeelding spreekt. Tijdens de voordracht klinkt er muziek van de Nederlandse componisten Leo Smit en Marius Flothuis. Beide componisten werden tijdens WOII naar vernietigingskampen gestuurd; Smit overleed in Sobibor, Flothuis overleefde zijn deportatie naar Sachsenhausen. De muziek wordt uitgevoerd door twee leden van het New European Ensemble: Felicia van den End (fluit) en Daan Treur (Piano).

Speel zelf mee met de taptoe

Open een paar minuten voor 20:00 je ramen en als het goed is hoor je dan alle muzikale Amsterdammers het bekende Taptoe-signaal spelen. Wil je zelf meedoen? Zoek de juiste bladmuziek voor jouw instrument de website van het Nationaal Comité 4 en 5 mei. Daarna volgen de twee minuten stilte om de oorlogsslachtoffers te herdenken en stil te staan bij het belang van vrijheid. Zing vervolgens met al je buren boven, onder of naast je luidkeels het Wilhelmus mee.

Herdenken voor de tv of radio

‘Theater na de Dam’ heet dit jaar ‘Na de Dam’, en bestaat uit een uitgebreide televisie-uitzending op NPO1 volgend op Nationale Dodenherdenking. Hierin is te zien hoe tal van muzikanten en acteurs vanuit de Amsterdamse Schouwburg en vanuit huiskamers met muziek en verhalen het belang van herdenken duidelijk maken. Luisteren naar radio kan ook, naar het hoorspel ‘Wansee’ van Orkater en KONVOOI. Het gaat daarin over het bedenken van de Holocaust in 1942, de ontmenselijking, de waan van beschaving en de kracht van taal. Ook zal het bekende boek 'De Aanslag' van Harry Mulisch te horen zijn in een hoorspel op Radio 5.

Herdenken in een stille stad

Normaal zijn er op 4 mei in Amsterdam 45 herdenkingen. Dit jaar legt alleen de koning een krans op een lege Dam. In de korte film 'Herdenken in een lege stad' van Eefje Blankevoort en Arnold van Bruggen zie je een tour langs alle 45 plekken van herinneringen.