Kopstation

Toen de poort nog fungeerde als stadspoort, liep hieronder de verbinding met het kopstation van de eerste Nederlandse spoorlijn naar Haarlem. Het station stond ongeveer op de plek van de huidige ingang van het Westerpark. De poortopening staat in het verlengde van de Haarlemmerstraat, wat de iets gedraaide positie verklaart.

 

De Haarlemmerpoort is versierd ter ere van de Kroningsfeesten in 1898

Korinthische zuilen

De Willemspoort is de laatste gebouwde Amsterdamse stadspoort en is ontworpen in een neoclassicistische stijl. De brede en smalle doorgangen worden van elkaar gescheiden door hoge Korinthische zuilen die zijn ontleend aan de Romeinse tempelbouw.

 

Neo-classicistische ornamentiek in de portiek, 1999

Enige toegang

De doorgangen sloten aan op een brug over de Singelgracht, die tot ongeveer 1875 de enige toegang vormde aan deze zijde van de stad. Na die tijd werd de brug verlegd naar de zuidzijde, zodat de poort zijn functie als entree tot de stad verloor.

 

De Haarlemmerpoort vastgelegd door Jacob Olie, 1894

Brandweerpost

Nadat de functie van accijnshuis verviel, werd in de poort een politiepost gevestigd. Vanaf 1877 werd het gebouw gebruikt als brandweerpost en stond de spuitwagen opgesteld in de onderdoorgang. Na 1889, toen vlak naast de poort een nieuwe brandweerkazerne was gebouwd, overwoog de gemeenteraad meerdere keren het gebouw te laten slopen. De plannen werden nooit uitgevoerd. Tussen 1983 en 1985 werd de inmiddels zwaar vervallen poort gerestaureerd en kwamen er appartementen in.