Jan Pieter Heije (1809-1876)

Op 1 maart 1809 werd in dit huis de arts en liedtekstschrijver Jan Pieter Heije geboren, als zoon van een Duitse chirurgijn annex baardscheerder. Dankzij een financiële meevaller kon hij medicijnen gaan studeren en promoveren aan de Leidse Universiteit. Daarna vestigde Jan Pieter Heije zich als huisarts in zijn geboortestad: eerst aan de Reguliersgracht en vervolgens aan de Prinsengracht. Tijdens de cholera-epidemie van 1832 zag Heije met eigen ogen onder welke beroerde omstandigheden de Amsterdamse armen moesten leven. Hij benadrukte daarna, als een van de eerste medici, het belang van fatsoenlijke huisvesting, hygiëne, lichamelijke oefening en een gematigde alcoholconsumptie voor een goede gezondheid.

Jan Pieter Heije was erg actief in culturele, maatschappelijke en medische verenigingen, zoals de Nederlandsche Maatschappij ter Bevordering der Geneeskunst en de Maatschappij tot Nut van 't Algemeen. Ook kunst, in het bijzonder muziek, zou het welzijn bevorderen. Met veel overgave stortte Heije zich op het schrijven van teksten voor volks- en kinderliedjes. Zijn verzen werden door componisten als J.J. Viotta op muziek gezet en op school en in huis gezongen. Heijes bekendste lied is nog jaarlijks in heel Nederland te horen: de Sinterklaasklassieker Zie de maan schijnt door de bomen. Jan Pieter Heije overleed op 24 februari 1876.

 

Ongedateerd portret van Jan Pieter Heije, getekend door A.J. Ehnle. Foto: Stadsarchief Amsterdam.